# Kronik sinüzit: ameliyat ne zaman gündeme gelir?

> Kronik sinüzitin ne olduğu, nezleden farkı, ilk tedaviler, burnun nasıl muayene edildiği ve endoskopik sinüs cerrahisinin (FESS) ne zaman düşünüldüğü.

Source: https://www.drcenkteker.com/blog/kronik-sinuzit-ameliyat-ne-zaman-dusunulur/  
Updated: 2026-10-29

Yayımlanma 26 Ekim 2026 5 dk okuma

Kronik sinüzitin ne olduğu, nezleden farkı, ilk tedaviler, burnun nasıl muayene edildiği ve endoskopik sinüs cerrahisinin (FESS) ne zaman düşünüldüğü.

Kısaca

Kronik sinüzit, burun ve sinüslerin 12 haftadan uzun süren iltihabıdır ve önce tuzlu suyla burun yıkama ile steroidli burun spreyi ya da damlasıyla tedavi edilir. Endoskopik sinüs cerrahisi, tanı burun endoskopisi ya da tomografiyle doğrulandığında ve bu tedaviye rağmen belirtiler sürdüğünde düşünülür; ameliyat sinüslerin doğal drenajını yeniden açar, sprey ve yıkamalar ise genellikle sonrasında da sürer.

Sinüsler, yüz kemiklerinin içindeki hava dolu boşluklardır ve küçük ağızlarla burna açılır. Bu boşlukları döşeyen mukoza burun tıkanıklığı ya da akıntıyla birlikte 12 haftadan uzun süre iltihaplı kaldığında, bu tabloya kronik rinosinüzit, kısaca kronik sinüzit denir; buna çoğu zaman yüzde basınç hissi ya da koku almada azalma da eşlik eder.

## Nezleden ve akut sinüzitten farkı

Nezle viral bir enfeksiyondur ve beraberindeki burun tıkanıklığı ile akıntı genellikle bir iki hafta içinde geçer. İltihap sinüslere ulaşıp yanaklarda ya da alında ağrıya ve koyu akıntıya yol açtığında buna akut sinüzit denir; akut sinüzit de çoğunlukla bir virüse bağlıdır ve genellikle birkaç hafta içinde kendiliğinden geçer.

Kronik sinüzit ise kendiliğinden geçmez. Başlıca belirtileri burun tıkanıklığı, burundan ya da genizden boğaza akıntı, koku almanın azalması ya da kaybolması ve yüzde basınç ya da ağrıdır. Bazı kişilerde iltihaplı mukoza burun polipleri oluşturur; bunlar burnu ve sinüslerin ağızlarını tıkayan yumuşak şişliklerdir. Tanı yalnızca yakınmalara göre değil, muayeneye dayanarak konur.

Yalnızca burnun bir tarafında olan belirtiler, göz çevresinde şişlik ya da görmede değişiklik olağan tabloya uymaz; Birleşik Krallık’taki kılavuz, bu durumların bir kulak burun boğaz uzmanınca acilen değerlendirilmesini ister.

## İlk tedaviler

Kronik sinüzit önce ilaçla tedavi edilir ve çoğu kişi bu tedaviye iyi yanıt verir. Tedaviye genellikle tuzlu suyla burun yıkama ve steroidli burun spreyi ya da damlasıyla birlikte başlanır: yıkama mukusu ve kabukları temizler, steroid ise mukozadaki şişliği azaltır ve polipleri küçültür. Burunda kullanılan steroidler genellikle vücudun geri kalanına emilmez. Etkileri yavaş ortaya çıktığı için her gün kullanılırlar ve doğru uygulama önemlidir.

Birleşik Krallık’taki kılavuz, uzmana sevkten önce bu iki tedavinin üç ay denenmesini öngörür. Polip varsa kısa süreli steroid tablet de denenebilir; bu karar, tabletlerin yan etkileri göz önünde tutularak verilir. Antibiyotik rutin bir tedavi değildir: Amerikan Kulak Burun Boğaz ve Baş Boyun Cerrahisi Akademisi’nin 2025 kılavuzu, burunda irin görülmüyorsa antibiyotik verilmemesini önerir.

## Burun nasıl muayene edilir

Değerlendirme yakınmalarınızla başlar: ne zamandır sürdükleri, şimdiye kadar neler denediğiniz ve gündelik yaşamınızı nasıl etkiledikleri. Astım, alerji ve aspirin duyarlılığı da sorulur, çünkü bunlar kronik sinüzitle, özellikle polipli tiple sık birlikte görülür.

Temel muayene burun endoskopisidir: burnu uyuşturan bir sprey sıkıldıktan sonra burun deliğinden ilerletilen ince bir kamera, mukozayı, varsa polipleri ya da irini ve septumu gösterir. Birkaç dakika sürer ve muayene sırasında yapılır.

Bilgisayarlı tomografi herkese gerekmez. Tanı belirsiz olduğunda yol gösterir; her sinüs ameliyatından önce ise hangi sinüslerin tıkalı olduğunu göstermek ve gözlere ve kafa tabanına yakın yapıların haritasını çıkarmak için gereklidir.

## Ameliyat ne zaman düşünülür

Endoskopik sinüs cerrahisi; tanı endoskopi, tomografi ya da her ikisiyle doğrulandığında, yeterince denenmiş ilaç tedavisine rağmen belirtiler orta ya da ağır düzeyde sürdüğünde ve beklenen yarar sizin için risklerden ağır bastığında düşünülür. Belirtiler hafifse ya da başka sağlık sorunları genel anesteziyi riskli kılıyorsa ameliyat doğru çözüm olmayabilir.

Yaygın polipler ya da bir sinüsün içindeki mantar topu gibi bazı biçimler yalnızca ilaçla daha az düzelir. Amerikan kılavuzu, ameliyattan önce belirli bir süre ilaç kullanılmasının şart koşulmamasını önerir: karar belirtilerinize, bulgulara ve daha önce denenen tedavilere göre verilir.

Birleşik Krallık’ta 20 hastanede yapılan randomize bir çalışmada, steroidli sprey, tuzlu su yıkaması ve kısa bir antibiyotik kürüne rağmen belirtileri süren 514 yetişkin ameliyat, üç ay antibiyotik ve plasebo gruplarına ayrıldı; hepsi sprey ve yıkamalarını sürdürdü. Altı ay sonunda ameliyat olan grup standart bir ankette belirgin biçimde daha az yakınma bildirdi; antibiyotik plasebodan daha iyi sonuç vermedi. Sonuçlar kişiden kişiye değişir.

## Ameliyatta ne yapılır

Fonksiyonel endoskopik sinüs cerrahisi ([FESS](https://www.drcenkteker.com/ameliyatlar/sinuzit-ameliyati-fess/)), burun deliklerinden, ekrana bağlı ince bir teleskop olan endoskopla yapılır; bu yüzden yüzde kesi olmaz. Genellikle genel anestezi altında yapılır ve çoğu kişi aynı gün eve döner.

Amaç, sinüslerin doğal drenaj yollarını yeniden açmaktır: sinüs ağızlarını tıkayan şişmiş mukoza, polipler ve küçük kemik parçaları alınır, ağızlar genişletilir ve biriken mukus boşaltılır. Sinüslerin kendisi çıkarılmaz; sinüsler yeniden boşalabildiğinde ve içlerinden hava geçebildiğinde mukozanın düzelme şansı artar.

Hangi sinüslerin açılacağı tomografiye ve bulgulara göre belirlenir. Sinüslere giden yolu daraltan eğri bir septum aynı ameliyatta düzeltilebilir.

## İyileşmenin ana hatları

Burun genellikle yedi ile on gün tıkalı hissedilir, sonra yavaş yavaş açılır; ilk günlerde bir miktar kanama ve kanlı akıntı normaldir. Tampon kullanıldıysa çoğu zaman eriyen türdendir. Anesteziden sonraki ilk 24 saat yanınızda size göz kulak olacak bir yetişkin bulunmalıdır.

Eve döndükten sonraki iki gün burnunuzu sümkürmeyin, sonra hafifçe başlayın. Tuzlu su yıkaması kabukların temizlenmesine yardım eder ve enfeksiyon riskini azaltır; ne zaman başlayacağınızı cerrahınız söyler. Kontrollerde iyileşme değerlendirilir ve gerekirse kabuklar temizlenir.

İş için iki haftaya kadar izin planlayın; bazı kişiler daha erken döner. İki hafta boyunca ağır kaldırmaktan, koşudan, egzersiz derslerinden ve ağır ev ya da bahçe işlerinden kaçının, uçağa da binmeyin.

## Ameliyatın riskleri

Sinüs ameliyatlarının çoğu komplikasyonsuz geçer; ancak her ameliyatın riskleri vardır. Aşağıdaki oranlar, Birleşik Krallık’taki kulak burun boğaz cerrahlarının derneği ENT UK tarafından hazırlanan hasta bilgilendirmesinden alınmıştır:

- Kanama: bir miktar kanama normaldir; yaklaşık 20 kişiden 1’inde daha ciddi bir burun kanaması olur.
- Enfeksiyon; antibiyotik gerekebilir.
- Yapışıklıklar: burun içinde oluşan skar dokusu bantlarıdır ve ayrılmaları gerekebilir.
- Gözde sulanma: 100 kişide 1’den az.
- Göz çukuruna kanama: yaklaşık 500 kişide 1; hızla tedavi edilmezse o gözün görmesini tehdit edebilir. Çift görme ve görme kaybı daha da nadirdir.
- Beyni çevreleyen sıvının sızması: yaklaşık 1000 kişide 1; menenjit riski taşır.
- Anestezinin genel riskleri.

Koku duyusuna etkisini önceden kestirmek zordur: koku kısmen ya da bir süreliğine düzelebilir, hiç düzelmeyebilir de. Belirtiler, özellikle polipler, yıllar içinde geri dönebilir ve bazen ikinci bir ameliyat gerekir.

Ameliyattan sonra durmayan yoğun kanama, göz çevresinde şişlik ya da ağrı veya görmede değişiklik acil durumdur: 112’yi arayın. Geçmeyen ateş, artan ağrı ya da burundan berrak, sulu bir sıvının damlaması ise aynı gün cerrahınıza bildirilmelidir.

## Ameliyattan sonra tedavi genellikle sürer

Ameliyat sinüsleri açar, ama mukozanın iltihaplanma eğilimini değiştirmez; bu yüzden steroidli sprey ya da damlalar ve tuzlu su yıkamaları ameliyattan sonra da, çoğu zaman uzun süre devam eder. Sinüsler açık olduğu için sprey artık daha önce ulaşamadığı yerlere ulaşır. Özellikle polipler, steroid bırakılırsa ameliyattan sonra bile geri gelme eğilimindedir.

Ameliyatın sonucu genellikle üç ile on iki ay arasında, yakınmalarınıza ve endoskopi bulgularına bakılarak değerlendirilir. Ameliyatın size uygun olup olmadığı ve önce hangi tedavinin deneneceği, burnunuz muayene edildikten sonra yapılan görüşmede yanıtlanır.

## Kaynaklar

1. ENT UK. Sinus surgery for chronic rhinosinusitis without nasal polyps. ENT UK. 2022. Erişim adresi: [entuk.org/patients/conditions/58/sinus\_surgery\_for\_chronic\_rhinosinusitis\_without\_nasal\_polyps](https://www.entuk.org/patients/conditions/58/sinus_surgery_for_chronic_rhinosinusitis_without_nasal_polyps) \[Erişim tarihi: 26 Ekim 2026\].
2. Academy of Medical Royal Colleges. Surgical intervention for chronic rhinosinusitis. Academy of Medical Royal Colleges. 2024. Erişim adresi: [ebi.aomrc.org.uk/interventions/surgical-intervention-for-chronic-rhinosinusitis](https://ebi.aomrc.org.uk/interventions/surgical-intervention-for-chronic-rhinosinusitis/) \[Erişim tarihi: 26 Ekim 2026\].
3. Shin JJ, Wilson M, McKenna M, Rosenfeld R, Ammon K, Crosby D, ve ark. Clinical Practice Guideline: Surgical Management of Chronic Rhinosinusitis. Otolaryngology – Head and Neck Surgery. 2025;172(S2):S1‑S47. [doi:10.1002/ohn.1287](https://doi.org/10.1002/ohn.1287).
4. Philpott C, Beard DJ, Saeedi E, Cook JA, Jones S, Clarke CS, ve ark. The clinical effectiveness of clarithromycin versus endoscopic sinus surgery for adults with chronic rhinosinusitis with and without nasal polyps (MACRO): a pragmatic, multicentre, three-arm, randomised, placebo-controlled phase 4 trial. The Lancet. 2025;406(10506):926‑939. [doi:10.1016/S0140-6736(25)01248-6](https://doi.org/10.1016/S0140-6736(25)01248-6).

Tıbbi olarak inceleyen Op. Dr. Cenk Teker, 26 Ekim 2026

![Op. Dr. Cenk Teker, Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Uzmanı, lacivert takım elbiseyle bir pencerenin önünde](https://www.drcenkteker.com/_astro/op-dr-cenk-teker-portrait-crop.BH1lhoBD_Z1TExjO.webp)

Yazan

Op. Dr. Cenk Teker

Güncelleme 26 Ekim 2026

[Hakkında](https://www.drcenkteker.com/hakkinda/)

İlgili ameliyatlar

[Deviasyon Ameliyatı (Septoplasti)](https://www.drcenkteker.com/ameliyatlar/deviasyon-ameliyati/) [Sinüzit Ameliyatı (FESS)](https://www.drcenkteker.com/ameliyatlar/sinuzit-ameliyati-fess/)

## Diğer yazılar

[26 Ekim 2026 · 5 dk okuma Darbe sonrası burun eğriliği: ilk günler ve sonradan düzeltme Burun kırığı ve darbe sonrası ilk günler, acil yardım gerektiren belirtiler, septumun neden birlikte eğrildiği ve eğri kalan burnun sonradan nasıl düzeltildiği. Devamını okuyun](https://www.drcenkteker.com/blog/darbe-sonrasi-burun-egriligi/) [14 Ekim 2026 · 4 dk okuma Septoplasti sonrası iyileşme: ilk günlerden normal yaşama Septoplastiden sonra ilk günler, tampon ve ateller, burun yıkama, nefesin ne zaman açıldığı, işe ve spora dönüş ve doktora haber vermeniz gereken durumlar. Devamını okuyun](https://www.drcenkteker.com/blog/septoplasti-sonrasi-iyilesme/) [22 Temmuz 2026 · 3 dk okuma Septoplasti mi, rinoplasti mi? Hangisine ihtiyacınız var? Nefes için yapılan ameliyat ile şekil için yapılan ameliyat arasındaki fark, hangisine ihtiyacınız olduğunu nasıl anlarsınız ve neden sık birleştirilirler. Devamını okuyun](https://www.drcenkteker.com/blog/septoplasti-mi-rinoplasti-mi/)

[Tüm yazılar](https://www.drcenkteker.com/blog/)

## Dr. Teker ile konuşun

Randevu talebi ve kısa sorularınız için WhatsApp'tan yazın veya telefonla arayın. Muayene, Bakırköy'deki muayenehanede yapılır.

[WhatsApp'tan yazın](https://wa.me/905324153539) [+90 532 415 35 39](tel:+905324153539) [Randevu talebi gönderin](https://www.drcenkteker.com/iletisim/)
